Rainer Maria Rilke
![Rainer Maria Rilke](/wp-content/uploads/2020/04/rainer-maria-rilke.jpg)
Rainer Maria Rilke Biyografisi
Duino Ağıtları yirminci yüzyılın en büyük edebi eserlerinden biridir.
Rainer Maria Rilke, 4 Aralık 1875 tarihinde Avusturya Macaristan İmparatorluğu döneminde Prag’da doğmuştur. Ana adı René Maria Rilke’dir. Babası Josef Rilke Alman kökenli bir demiryolu memuru, annesi ise Praglı varlıklı bir aileye mensuptu. Çok açgözlü ve kaprisli bir kadın olan annesi oğlunu kendi özlemleri doğrultusunda yetiştirmek istedi. Altı yaşına gelinceye kadar kız çocuğu gibi giydirilen Rilke, zayıf ve ince ruhu nedeniyle annesinin bu tutumundan etkilenerek ilk kez kadınlar edinmek üzere insanlarla irtibat kuramaz hale geldi. Şiirlerinde çocukluk yıllarını bir yana candan bir yana da korku çağrışımlarıyla anlatmasının en büyük nedeni de budur.
Dokuz yaşına geldiğinde annesi ile babası boşandı ve Rilke annesinin yanına Viyana‘ya gitmek zorunda kaldı. Babasının toplumda elde edemediği saygın yeri edinmek amacıyla 1886’dan sonra St. Pölten’e ve Bohemya’daki Maehrisch-Weisskirchen’de askeri okullara devam etti. Beş sene sonra Linz Ticaret Akademisi’ne kaydını yaptırdı. Rilke’nin eğitimi bununla da bitmedi. Özel derslerin yanı sıra Prag’da edebiyat ve sanat tarihi de okudu. İlk şiirleri Hayat ve Şiirler’in yayınlanması bu yıllarda oldu.
Şiirleri değin çağdaş Alman romanının öncüsü farzedilen Malte Laurids Brigge‘nin Notları adlı özgün özyaşam öyküsel düzyazı yapıtıyla ünlüdür. Prag‘ta Piarist keşişlerin yönettiği seçkin bir okulda birkaç sene öğrenim görüp Avusturya‘da Sankt Pölten’deki askeri ortaokula, oradan Bohemya’da Mährisch-Weisskirchen’deki askeri yüksekokula gitti. Ruh sağlığının bozulması üzerine okuldan ayrıldı. Bir zaman Linz’deki İşletme Akademisi’nde öğrenim fark etti.
1895 yılında Prag‘daki Karlova Üniversitesi’nde Alman edebiyatı ve sanat tarihi ile hukuk okudu, ama tamamlayamayarak Münih‘e gitti.
1896-1899 yılları arasında öğrenimini Münih ve Berlin‘de sürdüren Rilke, Münih’te yaşamış bayan şair Lou Andreas-Salomé ile tanıştı. Daha önceki yıllarda Friedrich Nietzsche‘nin aşık olduğu bu kadının Rilke’nin ressam kişiliğinin gelişmesinde büyük rol oynadığı belirtilir. Salome ile birlikte 1897’de Berlin‘e, 1898’de Floransa‘ya bir sene daha sonra da Rusya‘ya giden yazar, Rusya’da Lev Tolstoy göre karşılanıp dönemin ünlü ressamı Boris Pasternak ile tanışınca büyük sevinç duydu. Kremlin’de tanık olduğu Ortodoks Paskalya Yortusu ve Rus halkının dindarlığı yazan üstünde kayda değer etkiler bıraktı. İki sene sonradan yeniden Lou Andreas’la birlikte ikinci kere Rusya’ya dışarı giden Rilke, ülkenin güney bölümünü de dolaşarak baştan Lev Tolstoy‘la buluştu. Bu geziden daha sonra ruh sağlığı bozulan yazarı terk edenler arasında Salome’de bulunuyordu.
Ressam Heinrich Vogeler‘in çağrısına uyan Rilke, Worpswede’ye yerleşti ve 1901 yılında Clara ile evlendi. Bir kız çocuk sahibi oldu. Ama bu izdivaç sadece bir sene devam etti.
Boşanmasından bir süre sonradan Rodin’e hayranlığını belirten bir mektup yazar ve bu mektup üstüne Rodin tarafından Paris’e çağrılır. Rodin‘in yaşamını kâğıda dökmek amacıyla Paris‘e gitti. Bir süre daha sonra da Rodin’in özel sekreterliğini yapmaya başladı. Hem Paris’teki yaşamı ayrıca de Rodin’in kişiliği Rilke’nin yaşamında neredeyse dönüm noktasını oluşturdu. Rodin üstünde araştırma yapmaktan fazla onun sanatı ışığında Paris’teki yaşamını dile getirdiği Auguste Rodin, yazarın düzyazı türündeki birincil kayda değer yapıtıdır. Dış dünyaya bakışının değişmesindeki en büyük etkiyi ise yıllarca yanında yaşadığı Rodin doğruca elde etmiştir.
Malte Laurids Brigge‘nin Notları adlı romanını tamamladıktan sonradan bir yıl her tarafında Kuzey Afrika’yı dolaşan Rainer Maria Rilke, 1912 yılında Kontes Marie von Thurn und Taxis adlı bir soylunun Trieste yakınlarındaki Duino Şatosu’na yerleşti. 1909’da Paris’te tanıştığı Kontes, Lou’dan daha sonra Rilke’nin sanatını belirleyen ikinci dinç kadın oldu ve yazar bu tarihten daha sonra yeni bir yaratıcılık sürecine girdi. Duino Ağıtlarını da burada yazdı.
Birinci Dünya Savaşı yıllarını genelde Münih’te geçirdi. Bir ara Viyana’daki savaş arşivinde çalışan Rainer Maria Rilke 1919 yılında İsviçre’ye, üç yıl daha sonra da Wallis Kontu’na ait olan ortaçağdan kalma Muzot Şatosu’na yerleşti. Orpheus’a Soneler’i burada yazdı.
1923 yılında Lösemiye yakalandı ve sağlığı gitgide artarak bozuldu. 51’inci doğum gününü kutladıktan birkaç hafta sonradan 29 Aralık 1926’da Montreux yakınlarındaki Valmont’ta hayata gözlerini kapattı.
Rainer Maria Rilke, 29 Aralık 1926 tarihinde İsviçre, Montrö’de 51 yaşında kan kanseri hastalığının pençesinden kurtulamayarak ölmüştür.
Şiir Kitapları :
1894 – Leben und Lieder (Hayat ve Şarkılar)
1897 – Tagebuchblätter (Jurnal Yaprakları)
1902 – Die frühen Gedichte (Erken Şiirler)
1902 – Das Buch der Bilder (Görüntüler Kitabı)
1904 – Dua Saatleri Kitabı
1905 – Das Stundenbuch (Saatler Kitabı)
1906 – Die Weise von Liebe und Tod des Cornets Christoph Rilke (Sancaktar)
1907 – 1908 – Neue Gedichte (Yeni Şiirler)
1909 – Requiem
1913 – Das Marien-Leben (Meryem’in Yaşamı)
1923 – Die Sonette lahza Orpheus (Orfeus Soneleri)
1923 – Duineser Elegien (Duino Ağıtları)
Keşiş Yaşamı Üstüne (Dualar Kitabı 1)
Hac Üzerine Dualar Kitabı-2
Yokluk ve Vefat Üstüne Dualar Kitabı-3
İyi Ruhlara Adak
Advent
İmgeler Kitabı
Düşten Taç
Bana Merasim
Gece mi Tek Gerçeğimiz?
Test :
1903 – August Rodin
Çünkü Zordur Sevgi
Öykü :
1898 – Sonuncular
1896 – Beyaz Mutluluk
1893 – İsa Çocuk
Kalem ve Kılıç
Tanrıdan Öyküler
Roman :
1910 – Die Aufzeichnungen des Malte Laurids Brigge (Malte Laurids Brigge’nin Notları, özyaşam öyküsel roman)
Diğer :
Floransa Günlüğü
Sanat Üstüne
Cezanne Üzerine Mektuplar
Genç Bir Kadına Mektuplar
1929 – Briefe an einen jungen Dichter (Genç Bir Şaire Mektuplar, ölümünden sonradan)